Zaloguj
Reklama

Oparzenia chemiczne – pierwsza pomoc i leczenie

Autorzy: lek. Paulina Raczyńska
Oparzenia chemiczne – pierwsza pomoc i leczenie
Fot. medforum
(0)

Oparzeniami chemicznymi nazywamy te, które powstały na skutek kontaktu z kwasami, zasadami lub solami metali ciężkich. Do wypadków z użyciem powyższych substancji dochodzi zwykle w zakładach pracy lub rzadziej w domu. Żrące związki chemiczne lub ich opary mogą uszkodzić drogi oddechowe, błony śluzowe i skórę. W zdecydowanej większości przypadków oparzeniom ulegają ręce i twarz.

Reklama

W zależności od składu chemicznego substancji żrącej mechanizm uszkodzenia tkanki będzie różny. Kwasy powodują denaturację białka, która generuje powstanie suchego strupa. Zasady natomiast prowadzą do martwicy rozpływnej, która na drodze lizy uszkadza komórki.

W przypadkach oparzenia pierwszym krokiem powinno być zawsze usunięcie czynnika powodującego obrażenia. O ile usunięcie źródła ciepła jest proste, o tyle trudno stwierdzić, czy czynnik chemiczny nie znajduje się wciąż w obrębie tkanek, powodując dalsze uszkodzenia. Gdy tylko podejmujemy się udzielenia pierwszej pomocy osobie poszkodowanej, zawsze w pierwszej kolejności musimy zadbać o własne bezpieczeństwo. Warto założyć odzież ochronną: przynajmniej rękawice, maskę czy okulary. Następnie należy zacząć spłukiwanie miejsca oparzonego pod bieżącą wodą przez około 20-30 minut, pamiętając by w miarę możliwość zdjąć ubranie z poszkodowanego (nie wtedy, gdy zostało ono przyklejone do skóry). Wyjątkiem w kwestii spłukiwania jest tlenek wapnia, który usuwa się, ścierając go ze skóry, a dopiero później płucząc. W przeszłości przy udzielaniu pierwszej pomocy stosowano regułę neutralizacji, polegającą na usuwaniu kwasów zasadami i na odwrót, jednak nie jest ona nadal praktykowana, bowiem reakcji tej towarzyszy wydzielanie ciepła, które może powodować dalsze uszkodzenia tkanek.

Podczas akcji ratowniczej należy pamiętać, że zarówno ubranie poszkodowanego, jak również jego płyny ustrojowe mogą być toksyczne. Nie należy zapominać także o możliwości współwystępowania oparzenia dróg oddechowych oparami żrących substancji. Po usunięciu ubrania oraz dokładnym płukaniu rany wodą należy ją zabezpieczyć jałowym opatrunkiem. W aptekach dostępne są różne gotowe opatrunki, które znacznie ułatwiają gojenie tkanek. Jeśli rany wywołane substancjami żrącymi dotyczą niepełnej grubości skóry, można stosować leczenie miejscowe i zachowawcze. Gdy należą do oparzeń głębokich, ich leczenie odbywa się w warunkach sali operacyjnej.

Bardzo ważne zatem jest, by taki uraz skonsultować ze specjalistą, który dokładnie oceni ranę i zaproponuje odpowiedni sposób leczenia.

Piśmiennictwo

Źródło tekstu:

  • 1. Robinson E.P., Chhabra A.B.: Hand chemical burns. „The Journal of Hand Surgery: American Volume” 2015, no. 40, pp. 605–612.
    2. Gnaneswaran N., Perera E., Perera M., Sawhney R.: Cutaneous chemical burns: assessment and early management. „Australian Family Physician” 2015, no. 44, pp. 135–139.

Kategorie ICD:

Kategorie ATC:


Reklama
(0)
Komentarze