Zaloguj
Reklama

Atopowe zapalenie skóry - diagnostyka różnicowa: część 2

Autor/autorzy opracowania:

Recenzenci:

  • dr med. Jarosław Kwiecień, specjalista pediatra, adiunkt I Katedry Pediatrii w Zabrzu, Śląska Akademia Medyczna

Źródło tekstu:

  • 1)„Rozpoznanie i leczenie atopowego zapalenia skóry” Stanowisko American Academy of Allergy, Asthma and Immunology, American College of Allergy, Asthma and Immunology oraz Joint Council of Allergy, Asthma and Immunology, Medycyna Praktyczna Pediatria, 1(1) luty 1999
    2) W.Gliński, J.Kruszewski, W.Silny, R.Kurzawa, M.Czarnecka-Operacz, E.Baran, J.Szepietowski „Postępowanie diagnostyczno – profilaktyczno – lecznicze w atopowym zapaleniu skóry. Konsensus grypy roboczej specjalistów krajowych ds. dermatologii i wenerologii oraz alergologii” Postępy Dermatologii i Alergologii 6, grudzień 2004.
    3) „Wybrane zagadnienia z dermatologii dziecięcej” Medycyna Praktyczna Pediatria, Wydanie Specjalne 1/2002.
    4) J. O. Warner, W. F. Jackson “Choroby alergiczne u dzieci” Atlas, Medycyna Praktyczna, Kraków, 1997.
    5) B. Cabalska „Wybrane choroby metaboliczne u dzieci” Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa, 2002.
    6) T. Zalewski „ Chroby przewodu pokarmowego u dzieci” Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa, 1995.
    7) K.Kubicka, W.Kawalec „Pediatria” Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa, 1999

Kategorie ICD:

Kategorie ATC:


Atopowe zapalenie skóry - diagnostyka różnicowa: część 2
Fot. ojoimages
(5)

W drugiej części artykułu poświęconego diagnostyce różnicowej azs opisano różnorodne schorzenia będące przyczyną zmian skórnych mogących imitować atopowe zapalenie skóry. Schorzenia te powinny być brane pod uwagę w diagnostyce dzieci z podejrzeniem AZS.

Kontaktowe zapalenie skóry oraz fotodermatozy

to schorzenia, w których wystąpienie wyprysku związane jest mechanizmem alergicznym typu opóźnionego (typ IV), bezpośrednią odpowiedzią na substancje drażniące lub nadwrażliwością na światło, a zatem należą do grupy nieatopowego zapalenia skóry. Mogą jednak ze względu na podobieństwo morfologiczne zmian budzić wątpliwości diagnostyczne w różnicowaniu z AZS.

Podstawę rozpoznani stanowi w tym wypadku dokładnie zebrany wywiad oraz badanie lekarskie. Najczęstszą postacią kontaktowego zapalenia skóry u niemowląt jest pieluszkowe zapalenie skóry z podrażnienia. Powszechnie uważa się, że wywołuje je amoniak wytwarzany z moczu przez bakterie wytwarzające mocznik, a reakcję nasila okluzja po włożeniu pieluchy i/lub wkładek ze sztucznego tworzywa. Zmiany skórne obejmują powierzchnię pod pieluszką z pominięciem fałdów skórnych, w odróżnieniu od AZS, w którym zmiany nie występują na wilgotnej skórze pod pieluszką.

Częstym powikłaniem pieluszkowego zapalenia skóry z podrażnienia jest wtórne zakażenie Candida. U dzieci częstą postacią kontaktowego zapalenia skóry związanego z podrażnieniem jest zapalenie skóry wokół ust (dermatitis perioralis), gdzie substancją drażniąca jest ślina, a czynnością prowokującą – oblizywanie warg. Dermatitis perioralis może wystąpić u chorych z AZS. Prowadzi wówczas do wtórnego zakażenia i zmian ziarninowych. Poza opisanymi postaciami kontaktowe zapalenie skóry może wystąpić w każdym wieku i ma związek z kontaktem z trującymi roślinami, z uczuleniem na metale (najczęściej nikiel), lateks, substancje zawarte w kosmetykach czy substancje używane do garbowania skór. W tych przypadkach podstawową rolę odgrywa wywiad lekarski oraz wynik testów płatkowych.

Fotodermatozy

Mają charakter reakcji fototoksycznych lub fotoalergicznych. Reakcje fototoksyczne są skutkiem niealergicznego oddziaływania między światłem a substancją toksyczna i wywołują bezpośrednie zmiany toksyczne w komórkach. Zmiany skórne są zróżnicowane: od rumienia poprzez zmiany pęcherzowe po grudki podoben do zmian w AZS. Pojawiają się w kilka godzin po ekspozycji; najczęściej występują po narażeniu na substancję działającą systemowo, a reakcja zależy od dawki.

Do substancji mogących wywołać reakcje fototoksyczne zaliczamy:

  • Substancje działające miejscowo:
    • smoły,
    • rośliny zawierające psolareny,
    • środki odkażające,
    • barwniki,
    • paraaminobenzoesany (PABA) zawarte w kremach do opalania
  • Leki działające systemowo:
    • niesterydowe leki przeciwzapalne,
    • kwas nalidyksowy,
    • amiodaron,
    • tertracykliny,
    • chinolony.

fot. ojoimages

Reakcje fotoalergiczne

Są następstwem wytwarzania alergenu w skórze na drodze reakcji fotochemicznej; alergen wyzwala odpowiedź prowadzącą do zmian skórnych. Do substancji wywołujących reakcje fotoalergiczne zaliczamy, podobnie jak w przypadku reakcji fototoksycznych, środki działające miejscowo: halogenki fenoli czy salicylany zawarte w mydłach i szamponach, piżmo w perfumach oraz leki działające systemowo: sulfonamidy, fenotizyny oraz tiazydowe leki moczopędne.

W diagnostyce różnicowej AZS należy uwzględnić także rzadziej występujące schorzenia, w których zmiany skórne nie są zjawiskiem stałym, jednakże w momencie pojawienia się mogą imitować zmiany chorobowe podobne do atopowego zapalenia skóry. W grupie tej, jak wspomniano we wstępie artykułu, znajdują się choroby metaboliczne, szczególne zespoły złego wchłaniania, zaburzenia odporności oraz choroby nowotworowe.

(5)
Reklama
Komentarze